Του Γιάννη Γκλαρνέτατζη

Στις 15.5.1943 φεύγει από τον (σημερινό Παλιό) Σιδηροδρομικό Σταθμό Θεσσαλονίκης το πρώτο τρένο του θανάτου με 2.800 Σαλονικούς Εβραίους στοιβαγμένους σε καμιά σαρανταριά εμπορικά βαγόνια.[1] Όπως αναφέραμε και σε προηγούμενο σημείωμα,[2] ενώ σποραδικά αντισημιτικά μέτρα είχαμε από την αρχή της Κατοχής, αυτά συστηματοποιήθηκαν και επιταχύνθηκαν έντονα με την άφιξη στη Θεσσαλονίκη του κλιμακίου της SD (Sicherheitsdienst, Υπηρεσία Ασφαλείας), σταλμένου από τον Άντολφ Άιχμαν με επικεφαλής τους Ντήτερ Βισλιτσένυ και Αλόις Μπρούννερ, στις 6.2.1943. Τα κίτρινα άστρα, ο περιορισμός σε συγκεκριμένες περιοχές της πόλης, ο αποκλεισμός απ’ όλες τις κοινωνικές και επαγγελματικές δραστηριότητες και η λεπτομερής απογραφή ανθρώπων και περιουσιών ήταν τα βασικά στοιχεία της δράσης του κλιμακίου.

Ο συνοικισμός του Βαρώνου Χιρς δημιουργήθηκε για να στεγάσει τα κύματα των προσφύγων των πογκρόμ του 1891 στην Κέρκυρα και το Κιτσίνεβ (Τσισνάου, σημερινή πρωτεύουσα της Δημοκρατίας της Μολδαβίας).[3] Το 1943 θα γίνει το διαμετακομιστικό στρατόπεδο συγκέντρωσης, λόγω της άμεσης γειτνίασης του με τον Σταθμό. Ο συνοικισμός αυτός «έχει συνολική έκταση 30.000 τετρ. μέτρων. Τα σπιτάκια, που συνολικά έχουν 593 δωμάτια, κατέχονται από ένα φτωχό πληθυσμό 2.315 ψυχών».[4] Τα μέτρα συνοδεύονται κι από την εξαπάτηση (αγαπημένη πρακτική κάθε απόλυτης εξουσίας) που έχει σκοπό όχι μόνο να καθησυχάσει τα θύματα αλλά και να επιτύχει τη συνεργασία τους για τη σφαγή τους. Όπως σημειώνει ο Γιομτώβ Γιακοέλ, «οι Γερμανοί διέτασσον την εκτέλεσιν διαφόρων έργων εις τον ακραίον ισραηλιτικόν συνοικισμόν Βαρώνου Χιρς, τον παρακείμενον προς τον σιδηροδρομικόν σταθμόν. Ούτω επεβάλλετο εις την τεχνικήν υπηρεσίαν της Κοινότητος να περικλείση, δια συρματοπλέγματος, τας ανοικτάς διόδους του συνοικισμού τούτου προς την πόλιν, και εις άλλα τμήματα αυτού να οικοδομήση τοίχον. Υπό των προσκείμενων προς τους SS προσώπων (Αλμπάλα – Γερμανοεβραίοι πρόσφυγες) αφήνετο η εντύπωσις ότι η ενίσχυσις της πολιτοφυλακής και η εκτέλεσις των έργων εις τον συνοικισμόν Βαρώνου Χιρς, απετέλουν μέτρα ασφαλείας των Ισραηλιτών, του συνοικισμού τούτου προοριζόμενου να χρησιμοποιηθή ως στρατόπεδον συγκεντρώσεως των παρανομούντων κακών Εβραίων της πόλεως».[5] Να θυμίσουμε ότι ο Αλμπάλα είναι ο διοικητής της εβραϊκής πολιτοφυλακής που δημιούργησαν οι ναζί για να τους βοηθήσει στο έργο τους και η οποία επανδρώθηκε κυρίως από πρώην αξιωματικούς και υπαξιωματικούς του ελληνικού στρατού καθώς και Εβραίους πρόσφυγες από την Κεντρική Ευρώπη.[6] Στις 4.3 η απομόνωση του πρώην συνοικισμού έχει ολοκληρωθεί. Επικεφαλής του στρατοπέδου τοποθετείται ένας νεαρός (μόλις 23 ετών), μέλος της SD, ο Γκέρμπιν. Άμεσος βοηθός του είναι ο Βιτάλ Χασσόν που τρομοκρατεί, βασανίζει και εκβιάζει τους ομοθρήσκους του επικεφαλής μιας συμμορίας τραμπούκων με «πρωτοπαλίκαρο» τον Λεών Σιών, γνωστότερο με το εύγλωττο παρατσούκλι Τοπούζ («ένα είδος κολοσσού, ένα κτήνος με ηράκλεια δύναμη»).[7]

Πριν ξεκινήσουν τα τρένα του θανάτου αυξάνεται η πίεση αλλά και η κοροϊδία. «Την πρωίαν του Σαββάτου 6 Μαρτίου 1943», καταγράφει στα απομνημονεύματά του ο Γιακοέλ, «οι κατοικούντες εις τα άκρα των εβραϊκών επιτρεπομένων ζωνών (ισραηλιτικοί συνοικισμοί – ζώνη πόλεως – ζώνη εξοχών) έβλεπον έκπληκτοι διπλοσκοπούς, από την χαραυγήν εγκατεστημένους, εις τα τέρματα των οδών εξόδου εκ των ζωνών. Εις χωροφύλαξ και εις πολιτοφύλαξ Ισραηλίτης με το κίτρινον περιγραχιόνιον, εσταμάτων τους διερχομένους και μεταβαίνοντας εις τας εργασίας τους των διαφόρους πολίτας».[8] Οι ζώνες που αναφέρονται παραπάνω περιελάμβαναν τους συνοικισμούς πέρα από το Βαρδάρι (Χιρς, Αγ. Παρασκευή, Στασιόν Τσίκο, Ρεζί Βαρδάρ) η πρώτη· την περιοχή μεταξύ των οδών Εγνατία, Παν. Χαλκέων, Αγ. Δημητρίου και Λαγκαδά, η δεύτερη· και αυτή που περικλείουν οι λεωφόροι Βασ. Γεωργίου και Βασ. Όλγας, καθώς και οι οδοί Ευζώνων, 25^ης Μαρτίου και Παπάφη με προέκταση προς τον ισραηλιτικό συνοικισμό της Καλαμαριάς, η τελευταία.[9] Την επόμενη ακριβώς μέρα συγκαλείται συγκέντρωση εκατοντάδων προκρίτων στα νέα γραφεία της Ισραηλιτικής Κοινότητας προς την οποία απευθύνεται ο Αλόις Μπρούννερ, ενώ μεταφράζει ο αρχιραββίνος Κόρετς. «Αυτήν την ημέραν όλοι υμείς θα έπρεπε να είσθε φυλακισμένοι εις στρατόπεδον συγκεντρώσεως ως όμηροι. Χάρις εις τον Δρα Κόρετς, όστις ηγγύηθη δια της κεφαλής του, ευρίσκεσθε ελεύθεροι. Σας εκάλεσα να μου δηλώσητε εάν είσθε διατεθειμένοι να βοηθήσετε την Κοινότητα εις την εκτέλεσιν των μέτρων τα οποία διατάσσεται να εφαρμόση, και να εγγυηθήτε την δήλωσίν σας δια της κεφαλής σας», είναι τα λόγια του αξιωματικού των SS. Προφανώς η ερώτηση ήταν ρητορική και «η απάντησις δεν ήτο δυνατόν παρά να ήτο καταφατική, χωρίς καμμίαν εξήγησιν ή συζήτησιν».[10]

Στις 10.3 ο Άιχμαν έστειλε μήνυμα στον Μπρούννερ να αρχίσει τις αποστολές Εβραίων στα στρατόπεδα θανάτου.[11] Πράγματι, τέσσερις ημέρες αργότερα οι έγκλειστοι του συνοικισμού Χιρς συγκεντρώνονται στη συναγωγή στις 11 π.μ. Εκεί ο Κόρετς τους ανακοινώνει ότι την επόμενη μέρα θα μεταφερθούν στην Κρακοβία της Πολωνίας.[12] Ακόμη και τότε συνεχίζεται η εξαπάτηση των θυμάτων. «Στη συναγωγή του συνοικισμού καταθέσαμε τα χρήματά μας και μας έδωσαν μία επιταγή σε ζλότι, πληρωτέα σε τράπεζα στην Πολωνία. Για το σκοπό αυτό χρησιμοποιήθηκαν υπάλληλοι των εβραϊκών τραπεζών “Ένωση” και “Αμίρ”… Ο Χασσόν μας έλεγε επίσης να μη πάρουμε μαζί μας χρυσαφικά. Είχα μάθει ότι ο Χασσόν είχε συλλάβει ορισμένους και τους είχε κλέψει», θυμάται ο Λεόν Μπενμαγιόρ, που βρέθηκε στα βαγόνια μερικές αργότερα.[13] Και τη Δευτέρα 15 Μαρτίου, όπως προαναφέραμε, όλοι οι έγκλειστοι φορτώνονται στα τρένα για το Άουσβιτς.

Το διαμετακομιστικό στρατόπεδο θα μείνει άδειο για λίγες ώρες καθώς την ίδια μέρα Γερμανοί στρατιώτες, Έλληνες χωροφύλακες και Ισραηλίτες πολιτοφύλακες περικυκλώνουν τον συνοικισμό της Αγίας Παρασκευής (που βρισκόταν δίπλα στο χριστιανικό νεκροταφείο) και δίνουν στους κατοίκους του διορία είκοσι λεπτά για να μαζέψουν τα πράγματά τους. Κατόπιν οδηγούνται σαν κοπάδι στο Χιρς. Την επόμενη μέρα θα προστεθούν οι κάτοικοι του Στασιόν Τσίκο (Μικρός Σταθμός), συνοικισμός που βρισκόταν χοντρικά στην περιοχή όπου είναι τώρα ο Νέος Σιδηροδρομικός Σταθμός. Την Τετάρτη 17.3 φεύγει η δεύτερη αποστολή. Το στρατόπεδο Χιρς ξαναγεμίζει σχεδόν αμέσως από τη συνοικία Ρεζί Βαρδάρ (από την αριστερή πλευρά της οδού Λαγκαδά μέχρι περίπου την οδό Μιχαήλ Καλού, πάνω από τη Μοναστηρίου). Αυτοί οι άνθρωπο θα αποτελέσουν το φορτίο της τρίτης αποστολής που θα αναχωρήσει στις 19.3.

Αγωνία και αναβρασμός επικρατεί στα δύο κύρια γκέτο (πόλης και εξοχών). Στις 4 μ.μ., την ημέρα που οι κάτοικοι του Ρεζί Βαρδάρ στέλνονται στο Χιρς, μέσα στην κατάμεστη συναγωγή των Μοναστηριωτών (στην οδό Συγγρού, η μόνη συναγωγή της Θεσσαλονίκης που διασώθηκε άφθαρτη από την Κατοχή) ο αρχιραβίνος διαλύει και τις τελευταίες αυταπάτες. Όλοι οι Εβραίοι της πόλης θα εξορισθούν. Ο ομιλητής, μάλιστα, «επικαλείται τη γενναιοδωρία των πλουσίων: να βοηθήσουν να ντυθούν οι φτωχοί απ’ την κορυφή ως τα νύχια, ώστε όλοι οι Θεσσαλονικείς Εβραίοι να φθάσουν εις τον τόπον της νέας διαμονής των ντυμένοι αξιοπρεπώς, και τούτο, για να διατηρηθή, μεταξύ των άλλων Εβραίων που θα τους υποδεχτούν, η καλή φήμη της Θεσσαλονίκης. Το ακροατήριο είναι αγανακτισμένο… Ταράζονται όλοι τους, φωνασκούν, αποκαλούν τον άμυαλο ρήτορα, προδότη, πουλημένο. Έτσι αναγκάζεται να εξαφανισθή από μια κρυφή πόρτα. Όμως το εκνευρισμένο πλήθος, παραφυλάγει όλες τις εξόδους και ορμά επάνω του για να τον λυντσάρη. Μια ζώνη γεροδεμένων πολιτοφυλάκων, τον περιβάλλει, τον προστατεύει και βιαστικά τον βάζουν σ’ ένα αυτοκίνητο».[14] Για τον αρχιραβίνο χαρακτηριστική είναι η μαρτυρία της Ανριέτας Μόλχο: «Πέρασε από τη γειτονιά μας, κοντά στον συνοικισμό “6”, ο αρχιραβίνος με το αμάξι του, ένα ανοιχτό παϊτόνι, και έλεγε: “No vos epantech fijos, yo esto aqui. No es nada lo que la gente esta avlando no vos sikleesh. Es una ermosura, onde vos vas ayir. Tomando ropas godras con vosotros” (“Μη φοβάστε παιδιά, εγώ είμαι εδώ. Αυτά που λέει ο κόσμος δεν είναι τίποτα. Μη στεναχωριέστε. Είναι πολύ όμορφα εκεί που θα πάτε. Πάρτε μαζί σας χοντρά ρούχα”)».[15]

Οι αποστολές συνεχίζονται με εντατικούς ρυθμούς: 23.3, 27.3, 5.4, 7.4.[16] Φροντίζει για αυτό ο γερμανικός στρατιωτικός μηχανισμός. «Αι αμαξοστοιχίαι που εχρειάζοντο δια την μεταφοράν εζητήθησαν από την Κομμαντατούρα μεταφορών της Βέρμαχτ. Ο Μπρούννερ δεν εχρειάζετο τίποτε άλλο παρά απλώς να δηλώση πόσα βαγόνια θέλει και πότε τα θέλει», καταθέτει στη δίκη της Νυρεμβέργης ο Βισλιτσένυ[17] (προσπαθώντας, βέβαια, να φορτώσει όλη την ευθύνη στον έταιρο δήμιο). Τότε ο Κόρετς, παρακάμπτοντας τους ναζί, κάνει ένα διάβημα στον δωσίλογο πρωθυπουργό Ιωάννη Ράλλη, που επισκεπτόταν τη Θεσσαλονίκη. Τον συναντά στο μητροπολιτικό μέγαρο και κλαίγοντας τον παρακαλεί να μεσολαβήσει για να μην εξαφανισθεί η εβραϊκή κοινότητα της Θεσσαλονίκης, παράκληση στην οποία ο Ράλλης απαντά με υπεκφυγές για την αδυναμία της θέσης του.[18] Το αποτέλεσμα είναι ο Κόρετς να καθαιρεθεί από τα αξιώματά του (ήταν ταυτόχρονα και πρόεδρος της Ισραηλιτικής Κοινότητας) και να συλληφθεί. Στη θέση του προέδρου διορίζεται ο Αλμπάλα (διοικητής της Πολιτοφυλακής, όπως είδαμε παραπάνω), ενώ του αρχιραβίνου ο Χαΐμ Χαμπίμπ (που θα κρατήσει μια πιο αξιοπρεπή στάση απέναντι στους ναζί).[19]

Εντωμεταξύ, το άδειασμα και ξαναγέμισμα του στρατοπέδου Χιρς συνεχίζεται αμείωτο. Τώρα πια οι Εβραίοι, τόσο από το κέντρο όσο κι από τα ανατολικά, διασχίζουν σχεδόν όλη την πόλη πριν φθάσουν εκεί. «Βρέθηκε ένα καρότσι», θυμάται η Έρικα Κούνιο-Αμαρίλιο (που βρέθηκε στο Χιρς ήδη πριν την πρώτη αποστολή), «και φορτώσαμε τις βαλίτσες μας και μερικά τρόφιμα. Και ξεκινά το μικρό μας καραβάνι να διασχίσει όλη την πόλη με τα πόδια και να φθάσουμε στο συνοικισμό του Χιρς ύστερα από δύο ή τρεις ώρες. Σπρώχναμε το καρότσι και προχωρούσαμε με σκυφτό το κεφάλι».[20] Παρόμοια η περιγραφή του Λεόν Μπενμαγιόρ: «Ήλθαν ένα πρωί, χτύπησαν την πόρτα μας, μας διέταξαν να σηκωθούμε, να μαζέψουμε τα πράγματά μας και να φύγουμε. Φορτώσαμε λοιπόν τις αποσκευές μας σ’ ένα κάρο, που είχαμε νοικιάσει τρεις-τέσσερις οικογένειες από κοινού, και ξεκινήσαμε. Στο κάρο αυτό καθίσαμε και τον ηλικιωμένο πατέρα μου. Ανεβήκαμε την οδό Ιταλίας, στρίψαμε αριστερά στην οδό Κωνσταντινουπόλεως, συνεχίσαμε διασχίζοντας την Εγνατία, τη Μοναστηρίου και τη Γιαννιτσών και τέλος φτάσαμε στου Βαρώνου Χιρς».[21] Η παραμονή στο Χιρς, για την πλειοψηφία, περιορίζονταν από μια-δυο μέρες έως λίγες ώρες. «Δεν μείναμε λοιπόν καθόλου στους Βαρώνου Χιρς. Φθάσαμε εκεί βράδυ και φύγαμε την άλλη μέρα το πρωί», λέει η Ανριέτα Μόλχο.[22]

Και τα τρένα φεύγουν ασταμάτητα: 10.4, 13.4, 16.4, 20.4, 22.4, 28.4, 3.5, 9.5. Σε λιγότερο από δύο μήνες η Θεσσαλονίκη έχει αδειάσει από τον εβραϊκό πληθυσμό της. Την 1.6 αναχωρεί μια ιδιαίτερη αποστολή 820 ατόμων. «Είναι οι προνομιούχοι… μέλη του συμβουλίου και των διαφόρων κοινοτικών επιτροπών που συνειργάσθησαν για την οργάνωση της αναγκαστικής εξόδου: καθηγηταί, κοινοτικοί υπάλληλοι, όλοι όσοι απετέλεσαν τους εκλεκτούς του εβραϊκού πληθυσμού». Τους είχαν υποσχεθεί ότι θα τους μεταφέρουν στο Τερέζιενστατ, το στρατόπεδο συγκέντρωσης που οι ναζί χρησιμοποιούσαν ως βιτρίνα κι όπου οι συνθήκες ήταν πολύ καλύτερες από τα στρατόπεδα εξόντωσης. Τους έστειλαν κατευθείαν στα κρεματόρια του Μπιρκενάου. Οι μόνοι που μπήκαν σε τρένα αλλά δεν στάλθηκαν στο Άουσβιτς ήταν αυτοί που έφυγαν στις 2.8 και στάλθηκαν στο Μπέργκεν-Μπέλσεν. Πρόκειται για 367 Εβραίους με ισπανική υπηκοότητα και 74 με ελληνική, ανάμεσα στους οποίους κι ο Κόρετς (ο οποίος θα πεθάνει εκεί από τύφο). Η τελευταία αποστολή (10.8) περιλαμβάνει 1.800 ανύπαντρους άντρες που είχαν επιζήσει από τα καταναγκαστικά έργα στα οποία είχαν σταλθεί όταν άρχισαν οι εκτοπίσεις. Συνολικά 45.650 Εβραίοι στάλθηκαν από τη Θεσσαλονίκη στο Άουσβιτς-Μπιρκενάου και 441 στο Μπέργκεν-Μπέλσεν. Στην πρώτη κατηγορία ανήκουν και 2.000 περίπου από τη Φλώρινα, τη Βέροια, το Διδυμότειχο, το Σουφλί και την Ορεστιάδα.[23]

Παραπομπές:

[1] Μίκαελ Μόλχο – Ιωσήφ Νεχαμά, In Memoriam: Αφιέρωμα εις μνήμην των Ισραηλιτών θυμάτων του ναζισμού εν Ελλάδι, μτφρ. Γ. Ζωγραφάκης, 2^η έκδ., Ισραηλιτική Κοινότης Θεσσαλονίκης, Θεσσαλονίκη 1976, σ. 108.

[2] http://calendar.alterthess.gr/content/επιβάλλονται-τα-πρώτα-μέτρα-κατά-των-εβραίων.

[3] Ρένα Μόλχο, Οι Εβραίοι της Θεσσαλονίκης 1856-1919: Μια ιδιαίτερη κοινότητα, Θεμέλιο, Αθήνα 2006, σ. 111.

[4] Μ. Μόλχο – Ι. Νεχαμά, In Memoriam…, ό.π., σ. 96-97.

[5] Γιομτώβ Γιακοέλ, Απομνημονεύματα 1941-1943, Ίδρυμα Ετς Αχάιμ – Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1993, σ. 121.

[6] Μ. Μόλχο – Ι. Νεχαμά, In Memoriam…, ό.π., σ. 92.

[7] Μ. Μόλχο – Ι. Νεχαμά, In Memoriam…, ό.π., σ. 118.

[8] Γιομ. Γιακοέλ, Απομνημονεύματα 1941-1943,ό.π., σ. 121-122.

[9] Μ. Μόλχο – Ι. Νεχαμά, In Memoriam…, ό.π., σ. 91-92.

[10] Γιομ. Γιακοέλ, Απομνημονεύματα 1941-1943,ό.π., σ. 122.

[11] Σπύρος Κουζινόπουλος, Υπόθεση Αλόις Μπρούνερ: Ο δήμιος των 50.000 Εβραίων της Θεσσαλονίκης, Ιανός, Θεσσαλονίκη 2005, σ. 56-57.

[12] Μ. Μόλχο – Ι. Νεχαμά, In Memoriam…, ό.π., σ. 107.

[13] Έρικα Κούνιο-Αμαρίλιο – Αλμπέρτος Ναρ, Προφορικές Μαρτυρίες Εβραίων της Θεσσαλονίκης για το Ολοκαύτωμα, Ίδρυμα Ετς Αχάιμ – Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1998, σ. 306.

[14] Μ. Μόλχο – Ι. Νεχαμά, In Memoriam…, ό.π., σ. 109-110.

[15] Έρ. Κούνιο-Αμαρίλιο – Αλ. Ναρ, Προφορικές Μαρτυρίες Εβραίων…, ό.π., σ. 115-116.

[16] Φραγκίσκη Αμπατζοπούλου, Επίμετρο στο Έρ. Κούνιο-Αμαρίλιο – Αλ. Ναρ, Προφορικές Μαρτυρίες Εβραίων…, ό.π., σ. 478.

[17] Πολυχρόνης Ενεπεκίδης, Το Ολοκαύτωμα των Εβραίων της Ελλάδος 1941-1944, Εστία, Αθήνα 1996, σ. 29.

[18] Πολ. Ενεπεκίδης, Το Ολοκαύτωμα…, ό.π., σ. 34-37.

[19] Φρ. Αμπατζοπούλου, Επίμετρο στο Έρ. Κούνιο-Αμαρίλιο – Αλ. Ναρ, Προφορικές Μαρτυρίες Εβραίων…, ό.π., σ. 478· Μ. Μόλχο – Ι. Νεχαμά, In Memoriam…, ό.π., σ. 120.

[20] Έρικα Κούνιο-Αμαρίλιο, Πενήντα χρόνια μετά…: Αναμνήσεις μιας Σαλονικιώτισσας Εβραίας, 2^η έκδ., Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1996, σ. 56.

[21] Έρ. Κούνιο-Αμαρίλιο – Αλ. Ναρ, Προφορικές Μαρτυρίες Εβραίων…, ό.π., σ. 305.

[22] Έρ. Κούνιο-Αμαρίλιο – Αλ. Ναρ, Προφορικές Μαρτυρίες Εβραίων…, ό.π., σ. 115.

[23] Φρ. Αμπατζοπούλου, Επίμετρο στο Έρ. Κούνιο-Αμαρίλιο – Αλ. Ναρ, Προφορικές Μαρτυρίες Εβραίων…, ό.π., σ. 478-479· Μ. Μόλχο – Ι. Νεχαμά, In Memoriam…, ό.π., σ. 121-122.

To αφιέρωμα αναπτύσσεται στον παρακάτω σύνδεσμο

http://calendar.alterthess.gr/

30 χρόνια για τα οποία όσοι δραστηριοποιήθηκαν στον οικολογικό χώρο από τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του ’80, τώρα συνειδητοποιούν ότι είναι αυτό που λέμε «μια ζωή»… Χρόνια για τα οποία κανείς δεν περίμενε ότι θα έφτανε η στιγμή να γίνει αποτίμηση και οι δράσεις της Οικολογικής Κίνησης Θεσσαλονίκης να καταγραφούν ως ιστορικά γεγονότα, ως κομμάτι της ιστορίας της Θεσσαλονίκης, η οποία φέτος συμπληρώνει τα 100 χρόνια της ενσωμάτωσής της στο ελληνικό κράτος.

Στο πλαίσιο της ιστορικής ανασκόπησης των δράσεων γίνεται μια προσπάθεια ψηφιοποίησης των ντοκουμέντων και των τεκμηρίων που έχουμε από τη διαδρομή της Οικολογικής Κίνησης Θεσσαλονίκης. Καλούμε τα μέλη μας, πρώην μέλη μας και κυρίως τις φίλες και τους φίλους που κατα καιρούς συμμετείχαν σε κάθε μορφής δράσεις μας και έχουν κρατημένα υλικά όπως φυλλάδια, αυτοκόλλητα, αφίσες, εκδόσεις, αποκόμματα εφημερίδων κλπ και κυρίως φωτογραφίες από την εποχή που η αναπαραγωγή τους δεν ήταν τόσο εύκολη υπόθεση όπως σήμερα, να μας τα δανείσουν ώστε να τα αντιγράψουμε ψηφιακά. Καλοδεχούμενα είναι επίσης κείμενα με αναμνήσεις από πορείες, διαμαρτυρίες, χάπενιγκ, συναυλίες, λαμπαδοφορίες, ποδηλατοδρομίες, δικαστικούς αγώνες και άλλες δράσεις στις οποίες συμμετείχαν. Τους πιο τολμηρούς και τολμηρές τους καλούμε σε συνενετεύξεις που θα καταγραφούν σε βίντεο με σκοπό την δημιουργία ντοκιμαντέρ από την 30χρονη διαδρομή της Οικολογικής Κίνησης .

Για το σκοπό αυτό μπορείτε να επικοινωνείτε στο τηλέφωνο 2310 222503 από τις 10 π.μ. μέχρι τις 6 μ.μ. ή να στείλετε e-mail στη διεύθυνσή μας:

]]> http://ecology-salonika.org/2010/04/30/30-years-ecological-movement-of-thessaloniki-3/feed/ 0 http://ecology-salonika.org/2010/03/28/the-13th-francophone-film-festival/ http://ecology-salonika.org/2010/03/28/the-13th-francophone-film-festival/#comments Wed, 28 Mar 2012 10:26:33 +0000 odysseas http://ecology-salonika.org/2010/?p=8103 Η επιτυχημένη συνεργασία του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης με το Γαλλικό Ινστιτούτο Ελλάδος και το Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης συνεχίζεται για δέκατη τρίτη συνεχή χρονιά στο πλαίσιο του 13ου Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου της Ελλάδας, το οποίο μετά την Αθήνα «ταξιδεύει» στη Θεσσαλονίκη από τις 29 Μαρτίου έως τις 4 Απριλίου, στην αίθουσα Παύλος Ζάννας, δίνοντας την ευκαιρία στους σινεφίλ να απολαύσουν τις καλύτερες στιγμές της πρόσφατης γαλλόφωνης παραγωγής.

Πιο συγκεκριμένα, θα προβληθούν 15 ταινίες (μία εκ των οποίων για παιδιά) από το πρόγραμμα του 13ου Φεστιβάλ Γαλλόφωνου Κινηματογράφου της Ελλάδας, οι οποίες εντάσσονται στις επιμέρους ενότητες της φετινής διοργάνωσης: το Διαγωνιστικό Τμήμα, το Πανόραμα Γαλλόφωνου Κινηματογράφου, την επιλογή Νεανικών Ταινιών, την Αραβική Γαλλοφωνία, καθώς και το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Outview (με «carte blanche» για επιλογή ταινιών).

Το πρόγραμμα προβολών και οι συνόψεις των ταινιών έχουν ως εξής:

Πέμπτη 29/3

20:30 Ανδαλουσία, αγάπη μου! / Andalousie, mon amour ! του Mohamed Nadif, 86′, 2011

Ο Said και ο Amine, δύο νεαροί σπουδαστές στην Καζαμπλάνκα, κάνουν σχέδια να φτάσουν στην Ευρώπη. Βρίσκονται σε ένα μικρό χωριό στο βόρειο Μαρόκο. Με τη βοήθεια του δασκάλου τους μπαίνουν σε μια βάρκα και ξεκινούν για την αντίπερα όχθη, όμως ναυαγούν. Η θάλασσα γυρίζει τον Amine στην παραλία του χωριού τους και ξεβράζει τον Said σε μια αμμουδιά στην Ισπανία. Όμως η Ανδαλουσία μοιάζει παράξενη στα μάτια του. Και ο Amine, πίσω στο μαροκινό χωριό, παρατηρεί κάποια περίεργα φαινόμενα…

22:30 Η Νο κι εγώ / No et moi, του Zabou Breitman, 105′

Λένε πως το μυαλό της Lou έχει πρόωρη ανάπτυξη. Στα δεκατρία της έχει ήδη περάσει δυο τάξεις πιο μπροστά από τα παιδιά της ηλικίας της, ενώ το σωματάκι της μεγαλώνει σιγά-σιγά. Η μητέρα της ζει κλεισμένη στο σπίτι αγκαλιά με τα ηρεμιστικά της. Η Lou δεν έχει πολλούς φίλους και νιώθει έντονα πως κάτι πάει στραβά στον κόσμο γύρω της. Θα πρέπει να ετοιμάσει μια εργασία για το σχολείο με θέμα μια άστεγη κοπέλα. Είχε δει μία στον σταθμό του Austerlitz. Είναι δεκαοκτώ χρονών, τη φωνάζουν No και πολύ σύντομα η Lou δεν θα μπορεί πια να την αποχωριστεί…

Παρασκευή 30/3

20:30 Μια καλύτερη ζωή / Une vie meilleure, του Cédric Kahn, 110′, 2011

O Yann και η Nadia ζουν τον έρωτά τους και αρχίζουν να καταπιάνονται με το σχέδιό τους να ανοίξουν ένα εστιατόριο στην όχθη μιας λίμνης. Δεν θα περάσει πολύς χρόνος και το επιχειρηματικό τους όνειρο θα γίνει κομμάτια. Η Nadia είναι υποχρεωμένη να δεχτεί μια δουλειά στο εξωτερικό και αφήνει για λίγο καιρό τον γιο της στον Yann. Και εξαφανίζεται…

22:30 Νωρίς το πρωί / De bon matin του Jean-Marc Moutout, 91′, 2011

Είναι Δευτέρα πρωί και ο Paul Wertret πηγαίνει στη δουλειά του. Είναι υπεύθυνος διαχείρισης λογαριασμών σε μια τράπεζα. Φτάνει, όπως το συνηθίζει, ακριβώς στις 8 η ώρα, βγάζει ένα ρεβόλβερ και σκοτώνει δύο από τους προϊσταμένους του. Έπειτα κλείνεται μέσα στο γραφείο του. Όση ώρα περιμένει την αστυνομία να έρθει, ο Paul, που μέχρι εκείνη τη στιγμή ήταν ένας συνηθισμένος άνθρωπος, ξαναβλέπει κάποια κομμάτια της ζωής του καθώς και τα γεγονότα που τον οδήγησαν να διαπράξει το διπλό έγκλημα.

Σάββατο 31/3

20:30 Μέσα στη νύχτα / Dans la nuit, του Charles Vanel, 76′, 1929

Ένας εργάτης που δουλεύει σε λατομείο παντρεύεται και ζει ευτυχισμένος με τη σύζυγό του μέχρι τη μέρα που μια έκρηξη στον χώρο της δουλειάς τον παραμορφώνει. Στο εξής θα είναι υποχρεωμένος να φοράει μάσκα. Η γυναίκα του δεν τον θέλει πια, της αρέσει ένας άλλος άντρας… Γυρισμένο στις αρχές του ομιλούντος κινηματογράφου, αυτό το μικρό διαμάντι του βωβού πέρασε απαρατήρητο.

22:30 Homme au bain, του Christophe Honoré, 72΄, 2010

Ανάμεσα στο Gennevilliers και τη Νέα Υόρκη, ο Omar και ο Emmanuel κάνουν ό,τι περνάει από το χέρι τους για να αποδείξουν ο ένας στον άλλον πως δεν αγαπιούνται πια.

Κυριακή 1/4

18:45 Titeuf / Τιτέφ, η ταινία, του Zep, 87΄, 2011
Xάλια η κατάσταση! Η Nadia κάνει πάρτι για τα γενέθλιά της και ο Τιτέφ δεν είναι καλεσμένος! Μα γιατί; Πώς μπόρεσε να τον ξεχάσει ενώ αυτός φροντίζει να είναι υπερ-σαγηνευτικός κάθε φορά που πέφτει πάνω της; Ο Τιτέφ θα προσπαθήσει να καταλάβει τι τρέχει και θα σκαρφιστεί ό,τι πιο καταστροφικό υπάρχει σε τέχνασμα για να στρώσουν τα πράγματα… χωρίς να ξεμακραίνει ούτε στιγμή από τον στόχο του: να λάβει την πρόσκληση για τα γενέθλια της Nadia!
20:30 Και τώρα, πού πάμε; /Et maintenant on va où?, της Nadine Labaki, 100′, 2011

Στον δρόμο που οδηγεί από το νεκροταφείο στο χωριό, μια μεγάλη ουρά από μαυροφορεμένες γυναίκες προχωράνε κάτω από το κάμα του ήλιου, σφίγγοντας πάνω τους τις φωτογραφίες των συζύγων τους, των πατέρων τους ή των γιων τους. Όλες τους μοιράζονται το ίδιο πένθος, συνέπεια ενός ολέθριου πολέμου. Με φόντο μια χώρα που σπαράσσεται από τον πόλεμο, παρακολουθούμε την ιστορία μιας ομάδας γυναικών από διαφορετικές θρησκείες που είναι αποφασισμένες να προστατέψουν την οικογένεια και το χωριό τους από τις εξωτερικές απειλές.

22:30 L’Art d’aimer / Η τέχνη της αγάπης, του Emmanuel Mouret, 85′, 2011

Την ώρα που ερωτευόμαστε, εκείνη ακριβώς την ώρα, ακούγεται μέσα μας μια ξεχωριστή μουσική. Είναι διαφορετική για τον καθένα και μπορεί να εμφανιστεί σε κάποιες αναπάντεχες στιγμές…

Δευτέρα 2/4

20:30 Πάμε θάλασσα; / Ni à vendre ni à louer, του Pascal Rabaté, 77′, 2010

Είστε οικογενειάρχης, συνταξιούχος, γυμνιστής, πανκ ή εμπορικός αντιπρόσωπος σε ομπρελοποιία; Όπως και να ‘χει, ελάτε στις ακτές του Ατλαντικού! Εκεί θα σας περιμένουν πολλές δραστηριότητες: γκολφ, χαρταετοί, σκραμπλ, μαθήματα σχεδίου. Θα κάνετε και ωραίες συναντήσεις! Κι αν δεν τα πιάσατε όλα, θυμηθείτε τουλάχιστον τούτο ‘δώ: «Πάμε θάλασσα; Είναι σούπερ!».

22:30 Στην πόλη / En ville, της Valérie Mréjen, 75′, 2011

H Iris είναι δεκαέξι χρονών και ζει το τέλος της εφηβείας της σε μια μικρή επαρχιακή πόλη. Κάποια στιγμή συναντιέται κατά τύχη με τον Jean, έναν σαραντάχρονο φωτογράφο από το Παρίσι. Αρχίζουν να βλέπονται και η σχέση τους μεταμορφώνεται σε μια ερωτική φιλία που θα ταράξει τις ζωές τους.

Τρίτη 3/4

20:30 Λίγες μέρες ανάπαυλα / Quelques jours de répit, του Amor Hakkar, 80′, 2011

Δύο άντρες που αγαπιούνται και θέλουν να ζήσουν ελεύθερα την ομοφυλοφιλία τους φεύγουν από τη χώρα τους, την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν και φτάνουν λαθραία στη Γαλλία. Και μια γυναίκα μιας κάποιας ηλικίας που δεν περιμένει τίποτα πια από τη ζωή. Μια συνάντηση που θα ανατρέψει το πεπρωμένο τους…

22:30 Αντίθετοι άνεμοι / Des vents contraires, του Jalil Lespert, 91′, 2011

Στη ζωή του Paul έρχονται τα πάνω κάτω όταν ξαφνικά μια μέρα η γυναίκα του, η Sarah, εξαφανίζεται. Έπειτα από ένα χρόνο άκαρπης αναζήτησης ο Paul νιώθει εντελώς διαλυμένος. Ίσως η τελευταία του ευκαιρία να είναι να ξαναρχίσει τα πάντα από το μηδέν: να μετακομίσει μαζί με τα δύο του παιδιά στην πόλη όπου μεγάλωσε. Όμως, μετά από κάποιες αναπάντεχες συναντήσεις, αυτό το νέο του ξεκίνημα πρόκειται να πάρει μια τροπή που ποτέ δεν φανταζόταν.

Τετάρτη 4/4

20:30 My Little Princess, της Éva Ionesco, 105′, 2011

H Hannah και η Violetta φτιάχνουν ένα δίδυμο πέρα από τα καθιερωμένα: μια αδιανόητη μητέρα και ένα κοριτσάκι που αναζητά τη μητρική αγάπη, μια φαντασιόπληκτη καλλιτέχνιδα και ένα παιδί που γίνεται μοντέλο παρά τη θέλησή του. Όταν η Hannah ρωτάει την κόρη της αν θέλει να είναι το μοντέλο της, τα πάντα έρχονται πάνω κάτω στη ζωή της Violetta, που μέχρι τότε ζούσε με τη γλυκιά της γιαγιά…

22:30 Εσύ, εγώ, οι άλλοι / Toi, moi, les autres, της Audrey Estrougo, 90′, 2010

Ο Gab έχει μια στρωμένη ζωή: την αρραβωνιαστικιά του, σε λίγο καιρό και τον γάμο του, μια εύπορη οικογένεια. Η Leila, πάλι, δεν έχει την πολυτέλεια να ζήσει τη ζωή της: σπουδές στη νομική, ένας μικρότερος αδελφός που δημιουργεί προβλήματα, η μητέρα που τους άφησε πολύ νωρίς… Όταν λοιπόν ο Gab χτυπήσει με το αυτοκίνητό του τον αδελφό της Leila, θα συγκρουστούν δύο διαφορετικοί κόσμοι και θα ξεκινήσει μια μεγάλη ιστορία αγάπης που θα αναμετρηθεί βίαια με την πραγματικότητα.

Info

www.festivalfilmfrancophone.gr

Facebook: Festival du Film Francophone de Grèce

Το Βαφοπούλειο πνευματικό Κέντρο στο πλαίσιο του «Αρμενικού Μήνα Πολιτισμού» διοργανώνει τις ακόλουθες εκδηλώσεις σε συνεργασία με Αρμενική Κοινότητα Θεσσαλονίκης και τον πολιτιστικό σύλλογο «Χαμασκαϊν».

• Το Σάββατο 18 και τη Δευτέρα 20 Φεβρουαρίου 2012, στις 10.30, στο Βαφοπούλειο Πνευματικό Κέντρο, θα πραγματοποιηθεί εκδήλωση με θέμα: «Αρμενικά Παραμύθια».

• Την Κυριακή 19 Φεβρουαρίου, στις 12.00, θα πραγματοποιηθεί προβολή ταινιών μικρού μήκους της Σβετάνα Πασκάλεβα: «Πληγές του Καραμπάγ», «Αγαπημένοι μου ζωντανοί και νεκροί», «Ο ήλιος ανατέλλει στο Καραμπάγ». Η προβολή θα γίνει στο Αρμενικό Πολιτιστικό Κέντρο, (Αντ. Καμάρα 1 & Τσιμισκή, έναντι ΧΑΝΘ).

              Η είσοδος όλες τις μέρες είναι ελεύθερη.

Η εκδήλωση, με τίτλο «Το Ευ Ζην της παλιάς Θεσσαλονίκης» πραγματοποιείται υπό την αιγίδα της Αντιδημαρχίας Πολιτισμού, Παιδείας και Τουρισμού του Δήμου Θεσσαλονίκης και εντάσσεται στο πλαίσιο των δράσεων του Φεστιβάλ Γαστρονομίας Θεσσαλονίκης.

Η ξενάγηση θα περιλαμβάνει επίσκεψη σε χαρακτηριστικά σημεία και αναφορές στην Θεσσαλονίκη του χθες, σε σχέση με την ψυχαγωγία και την γαστρονομία.

Σημείο συνάντησης θα είναι η είσοδος της νέας προβλήτας στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης, στις 10:00 π.μ.

Ο περίπατος θα καταλήξει στο Κέντρο Ιστορίας του Δήμου Θεσσαλονίκης (Μέγαρο Μπίλλη, Πλατεία Ιπποδρομίου), όπου θα πραγματοποιηθεί προβολή οπτικού υλικού, σχετικού με τα ήθη και τα έθιμα των κοινοτήτων της πόλης.

Η συμμετοχή στην εκδήλωση θα είναι δωρεάν και θα είναι δυνατή μόνον κατόπιν εκδήλωσης ενδιαφέροντος στο τηλεφωνικό νούμερο 6944 411994 – κ. Φωτεινή Λυκισά. Στην ξενάγηση μπορούν να λάβουν μέρος περίπου 100 άτομα.

Δηλώσεις συμμετοχής θα γίνονται δεκτές έως και την Παρασκευή 17 Φεβρουαρίου 2012.

Χορηγοί της εκδήλωσης είναι η Ισραηλιτική Κοινότητα Θεσσαλονίκης, η Αρμένικη Κοινότητα Θεσσαλονίκης, ο Γυναικείος Αγροτικός Συνεταιρισμός «Άγιος Αντώνιος», τα Ζαχαροπλαστεία «Τερκενλής», η Εταιρία Αρτοζαχαροπλαστικής και catering «Εστία», η Εταιρία catering «Chef Stories» και ο Αμπελουργικός Οίκος «Καζάκη».

Η συνειδητοποίηση ήρθε πριν λίγα χρόνια και με βάρεσε σα χαστούκι: κατάλαβα ότι δε μ’ αρέσει η Ελλάδα. Τόσο απλά. Το χειρότερο, όμως, δεν ήταν αυτό. Το χειρότερο ήταν όταν κατάλαβα ότι δεν έχει κανένα νόημα να προσπαθήσω να αλλάξω κάποια από αυτά που θεωρούσα κακώς κείμενα: κατάλαβα ότι η Ελλάδα αρέσει στους Έλληνες. Άρα, το λάθος είμαι εγώ.

Κάποια στιγμή κατάλαβα ότι δεν νιώθω καν Ελληνίδα τέτοιας Ελλάδας. Ποια Ελλάδα να υπερασπιστώ και με ποια Ελλάδα να ταυτιστώ; Με την Ελλάδα που θεωρεί λογικό να δίνει φακελάκι; Με την Ελλάδα που κυκλοφορεί στο δρόμο λες και είναι μόνη της; Με την Ελλάδα που λατρεύει τα 100 ντεσιμπέλ; Με την Ελλάδα που φυσάει τον καπνό της στα μούτρα του απέναντι; Με την Ελλάδα που παραβιάζει όποιο νόμο γουστάρει; Με την Ελλάδα που δικαιολογεί την παρανομία; Με την Ελλάδα που νιώθει ανώτερη από τους «ξένους»; Με την Ελλάδα που καμαρώνει επειδή κατασκεύασε κάτι ελεεινής ασχήμιας χωριά; Με την Ελλάδα που θεωρεί λογικό να απλώνει ξαπλώστρες στις άλλοτε πανέμορφες παραλίες; Με την Ελλάδα που θεωρεί φυσιολογικό να πηγαίνει σε απίθανης αρπαχτής κλαμπ και καφέ και να παρακαλάει κάτι άθλιους φουσκωτούς τύπους της νύχτας να μη φάει πόρτα; Με την Ελλάδα που πιστεύει ότι δεν μπορεί να διοριστεί χωρίς μέσο; Με την Ελλάδα που φιλάει κατουρημένες ποδιές για να κάνει τη δουλειά της; Με την Ελλάδα που θεωρεί λογικό να πληρώνει ένα κάρο λεφτά σε μπουζούκια και μπαρ και μετά να οδηγεί μεθυσμένη; Με την Ελλάδα που πιστεύει «Και τι έγινε που έπιασαν τους Καραμπέρηδες; Αυτοί είναι το πρόβλημα;»; Με την Ελλάδα που απαιτεί να «φέρουν πίσω τα κλεμμένα» αλλά εξαιρεί τον εαυτό της από την επιστροφή; Με την Ελλάδα που διεκδικεί το δικαίωμά της να εξακολουθήσει να λειτουργεί κουτοπόνηρα; Με την Ελλάδα που πάσχει από έλλειψη φιλοδοξίας;

Όχι, δεν είμαι αγία. Όλα τα παραπάνω, τα απορρίπτει ο «ενήλικος» εαυτός μου. Ο «ανήλικος», έχει υπάρξει μέρος αυτού που τώρα απορρίπτω. Ίσως γι αυτό ενοχλούμαι τόσο πολύ τώρα. Το θέμα είναι ότι ο «ενήλικος» έχει περάσει στο άλλο άκρο. Θέλει τάξη, ησυχία, τυπικότητα κι αξιοκρατία.

Για μένα, η κρίση υπάρχει εδώ και χρόνια. Και δεν εννοώ την οικονομική, εννοώ την αισθητική, πολιτιστική, αξιακή κρίση. Η οικονομική κρίση δεν με εξέπληξε καθόλου. Αντίθετα, με εξέπληξε το γεγονός ότι τόσοι έξυπνοι άνθρωποι εξεπλάγησαν.

Την πρώτη φορά που είδα τη διαφήμιση με τον «ομορφάντραμου» ένιωσα ένα κρύο χέρι να μου σφίγγει το κεφάλι. Το ίδιο είχα νιώσει κι όταν είδα τις διαφημίσεις με την «αγαπούλα την κουκούλα» και «τη φουκαριάρα τη μάνα μου». Είναι οι διαφημίσεις που συμβολίζουν την Ελλάδα που δε μ’ αρέσει. Την Ελλάδα του γηπέδου, του βρώμικου, της φοροδιαφυγής, του μέσου, της διαφθοράς, του ψυχοπονιάρη, του τεμπέλη, του λαθραίου, του καταφερτζή, του αναίσθητου, του Ελληνάρα. Το χειρότερο είναι ότι όλοι, μικροί – μεγάλοι, απ΄ όλα τα στρώματα της κοινωνίας, γελάνε με τις διαφημίσεις αυτές. Το χαίρονται, ρε παιδάκι μου.

Φρικάρω. Φρικάρω με τις διαφημίσεις και με τη συνεχή αναπαραγωγή τους. Νιώθω ένα τσίμπημα δυστυχίας όποτε ακούω τη λέξη «ομορφάντρα μου». Μου έρχεται στο νου και η εικόνα: ασπρόμαυρη Ελλάδα, κοντοί κι άσχημοι άντρες, τσίκνα, βρωμιά ιδρώτα στο γήπεδο, λίπη και λίγδες. Όταν ακούω τη φράση «τι βάζω μέσα; Τη μάνα μου και τον πατέρα μου βάζω μέσα!» μου έρχεται στο νου ένα φέρετρο σκεπασμένο με την ελληνική σημαία.

«Γιατί όμως πιστεύεις ότι έχουν τόση απήχηση αυτές οι διαφημίσεις;» με ρώτησε η φίλη μου. Μα, επειδή, ο Έλληνας σε αυτήν ακριβώς την Ελλάδα νιώθει άνετα. Στην Ελλάδα της αγαπούλας, του ομορφάντρα μου και της φουκαριάρας της μάνας του. Στην Ελλάδα της δραχμής…

Το άρθρο δημοσιεύτηκε στο http://www.protagon.gr

]]> http://ecology-salonika.org/2010/02/06/my-handsome-man/feed/ 0 http://ecology-salonika.org/2010/01/13/theres-nothing-like-a-real-book/ http://ecology-salonika.org/2010/01/13/theres-nothing-like-a-real-book/#comments Fri, 13 Jan 2012 13:33:25 +0000 odysseas http://ecology-salonika.org/2010/?p=7213 Θέλοντας να ευαισθητοποιήσουν για την αξία των βιβλίων σήμερα, οι ιδιοκτήτες ενός βιβλιοπωλείου στο Τορόντο του Καναδά πέρασαν ολόκληρες μέρες για να δημιουργήσουν ένα απίθανο stop motion βίντεο.

«Τούτο μόνο να ξέρεις:
Ό,τι σώσεις μες στην αστραπή
καθαρό στον αιώνα θα διαρκέσει»
Οδυσσέας Ελύτης, «Άξιον Εστί»

Προχωρώντας σε στοιχειώδη δημοσιογραφική έρευνα για το συγκρότημα «Μεταλλεία – Παλατάκι» της Θάσου, ένα από τα πρώτα συμπεράσματα στα οποία καταλήγει κανείς είναι ότι δεν έχουμε συνείδηση του θησαυρού που η Ιστορία μας κληροδότησε. Δεν υπάρχει διαφορετική εξήγηση για την απαξίωση ενός βιομηχανικού μνημείου που ενώ θα μπορούσε να αναδειχθεί σε σημαντικό επιστημονικό, πολιτισμικό και τουριστικό κέντρο ευρωπαϊκής εμβέλειας, προωθείται ο «τεμαχισμός» και η κερδοσκοπική εκμετάλλευσή του. Ή μήπως υπάρχει;

Συζητώντας με τον Επίκουρο Καθηγητή Πολεοδομίας στη Σχολή Αρχιτεκτόνων Μηχανικών στο Εθνικό Μετσόβιο Νίκο Μπελαβίλα, έναν από τους εγκυρότερους μελετητές των βιομηχανικών μνημείων στην Ελλάδα, αντιλαμβάνεσαι ότι το συγκεκριμένο μεταλλευτικό συγκρότημα είναι από τα σημαντικότερα της Ανατολικής Μεσογείου! Αυτό άλλωστε επιβεβαιώνεται και από τις κατά καιρούς γνωμοδοτήσεις αρμόδιων κρατικών φορέων (βλ. πίνακα). Μαθαίνεις επίσης ότι θα μπορούσε να αναδειχθεί σε ελκυστικό προορισμό πολιτιστικού, τουριστικού κι επιστημονικού ενδιαφέροντος. Μελετώντας σχετικές διεθνείς Χάρτες όπως π.χ. τη Χάρτα του Nizhny Tagil για τη Βιομηχανική Κληρονομιά ή τη Χάρτα του Πολιτισμικού Τουρισμού, συνειδητοποιείς το εύρος και την ποιότητα των αναπτυξιακών δράσεων που θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν καθώς και τα σημαντικότατα και μακροπρόθεσμα οφέλη για ολόκληρο το Νομό Καβάλας.

Η αξία του μνημείου είναι γνωστή στους μελετητές του ΥΠΠΟ, του ΕΜΠ, του ΙΓΜΕ. Το Δημοκρίτειο αλλά και το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο εκδήλωσαν ενδιαφέρον για την ανάδειξη και αξιοποίησή του ως φορείς που με την τεχνογνωσία και την εγκυρότητά τους θα μπορούσαν να απορροφήσουν κονδύλια για ποιοτικές επενδύσεις, που μεταξύ των άλλων θα μπορούσαν να δημιουργήσουν μόνιμες θέσεις εργασίας. Εξαιρετικά διδακτορικά και μελέτες έχουν εκπονηθεί. Κι ενώ θα περίμενε κανείς μετά από τέτοια επιστημονική κινητοποίηση η τοπική αυτοδιοίκηση να αδράξει τις ευκαιρίες, συνέβη ακριβώς το αντίθετο: έχει αδρανήσει σε τέτοιο βαθμό, που αναρωτιέσαι αν πράγματι ενδιαφέρεται για τη διατήρηση του μνημείου. Όπως μάλιστα θα διαβάσετε σε διπλανή στήλη, ενώ το θέμα έφτασε πέρυσι στο ευρωκοινοβούλιο από τον Μιχάλη Τρεμόπουλο και η ευρωπαϊκή επιτροπή απάντησε ότι οι όροι για την αξιοποίηση πληρούνται αρκεί να ενδιαφερθούν οι αρχές της αυτοδιοίκησης, ο κ. Τρεμόπουλος τις περιμένει ακόμη. Και όχι μόνο: Εδώ και λίγους μήνες η περιοχή, και πάλι λόγω ολιγωρίας, εντάχθηκε στο μητρώο ακινήτων της «Ελληνικά Τουριστικά Ακίνητα Α.Ε.» (ΕΤΑ), δηλαδή του φορέα  που στο πλαίσιο του μεσοπρόθεσμου θα εκμεταλλεύεται τουριστικά ακίνητα του δημοσίου, με στόχο τη μείωση του ελληνικού χρέους. Ο συγκεκριμένος χώρος μάλιστα χαρακτηρίζεται από την ΕΤΑ «Κτήμα Λιμεναρίων: Εδαφική έκταση μετά παραδοσιακού κτίσματος» (http://www.etasa.gr/page.aspx?itemID=SPG184). Πρόκειται για πλήρη απαξίωση του χώρου εν όψει επιχειρηματικής εκμετάλλευσής του και μάλιστα υπό τις επείγουσες διαδικασίες του μεσοπρόθεσμου! Ποια επιστημονική, νομική, αισθητική ή ηθική βάση έχει ένας τέτοιος υποβιβασμός; Πώς βρέθηκε ένα μνημείο αυτής της αξίας να κινδυνεύει να γίνει βορά μικρόπνοων «φαστ – τρακ» κερδοσκοπικών σχεδίων; Με βάση ποια λογική και ποιο δίκαιο θα πρέπει να θυσιαστεί ο ούτως ή άλλως αδικημένος αυτός τόπος για τον εξευμενισμό των «αγορών» και της τοκογλυφικής τους επιδρομής;

Είναι προφανές πως η άγνοια και η αδιαφορία μπορεί να οδηγήσει σε κινήσεις πανικού, αντίθετες σε κάθε έννοια σεβασμού της πολιτιστικής κληρονομιάς όπως αυτή ορίζεται και προωθείται από διεθνείς οργανισμούς, αντίθετη σε κάθε σύγχρονη αντίληψη για τη λειτουργία των μνημείων και την ανάπτυξή τους ως ζωντανά κύτταρα των τοπικών κοινωνιών: «Να το δώσουμε το Παλατάκι σε ιδιώτη για να μην καταρρεύσει», είναι το επιχείρημα και αναφέρεται στον συζητήσιμο κίνδυνο κατάρρευσης του βράχου πάνω στον οποίο αυτό είναι χτισμένο. Γίνεται μάλιστα επίκληση αυτού του κινδύνου τη στιγμή που ο Δήμος Θάσου είναι έτοιμος να δαπανήσει περισσότερα από ένα εκατομμύριο ευρώ για νέο Δημαρχείο! (Παρεμπιπτόντως ας αναφέρουμε ότι επίσης λόγω ολιγωρίας του Δήμου κινδυνεύει να περάσει στην ΚΕΔ και το «Μικρό Παλατάκι», που ανήκει στο ίδιο συγκρότημα). Όπως τονίζει ο κ. Μπελαβίλας αυτές οι λογικές οδηγούν σε επικίνδυνες ατραπούς. Εξάλλου η πολυκριτηριακή ανάλυση του ΙΓΜΕ απορρίπτει τέτοιους είδους ξεπερασμένες και κοντόφθαλμες λύσεις.

Πραγματικά αναπτυξιακές και μακρόπνοες πολιτικές που δεν υποβιβάζουν την Ιστορία και την αξιοπρέπειά μας υπάρχουν. Αρκεί να αποφασίσουμε να τις διεκδικήσουμε τώρα, «με πάθος και ιστορική συνείδηση», όπως προτείνει ο κ. Μπελαβίλας. Σε μια τέτοια οργανωμένη προσπάθεια Περιφέρεια, Δήμος και τοπική κοινωνία θα βρούμε συμπαραστάτες. Προς το παρόν ας κρατήσουμε τη φράση του πρώην Πρύτανη του Πανεπιστημίου Κρήτης και συγγραφέα Γιώργου Γραμματικάκη: «Πριν από λίγα χρόνια ο δραστήριος Πολιτιστικός Σύλλογος στα Λιμενάρια της Θάσου με κάλεσε για μια ομιλία. Έτσι εκτός απ’ τη λαχτάρα των ανθρώπων για το καλύτερο γύρω από τον πολιτισμό, γνώρισα κι αυτό το αρχιτεκτονικό αριστούργημα, που είναι γνωστό σαν Παλατάκι. Έχει τέτοια ομορφιά, ιστορία και ιδιαιτερότητα, που δεν μπορώ να φανταστώ άλλη χρήση του εκτός απ’ τη σωστή συντήρησή του και την ανάδειξή του μέσα στο ενιαίο σύνολο της σπουδαίας ιστορικής, αρχιτεκτονικής και βιομηχανικής κληρονομιάς του μεταλλευτικού συγκροτήματος».

Μελέτες, χαρακτηρισμοί και χαμένες ευκαιρίες

· Έχει χαρακτηριστεί Μνημείο Νεοτέρων Χρόνων (περιλαμβάνεται στη σχετική λίστα του Υπ. Πολιτισμού, http://www.culture.gr/2/21/213/21304n/g213dn01.html) και «έργο τέχνης  που χρειάζεται ειδική κρατική προστασία» (ΥΠΠΕ/ΔΙΛΑΠ/Γ896/20565/30-4-82 & ΦΕΚ713/τβ/27-9-82).
Επίσης βλ. ΥΠΠΟ/ΔΙΛΑΠ/Γ/3431/59889/6-12-1994 ΦΕΚ946Β/21-12-1994 (για το «Μικρό Παλατάκι»)

· Έχει χαρακτηριστεί ως «ιστορικός τόπος», ΥΠΠΟ/ΔΝΣΑΚ/77766/219/6-10-2006. Στην ίδια περιοχή εντοπίστηκαν ευρήματα αρχαίας μεταλλευτικής δραστηριότητας.

Η πλήρης έρευνα, ανάλυση και καταγραφή των κτιρίων έχει γίνει από το ΥΠΠΟ-4η Εφορεία Νεωτέρων Μνημείων (κ. Ανέζω Μέντζα), από το ΙΓΜΕ Περιφ. Μονάδας Ανατολικής Μακεδονίας-Θράκης (κ. Νίκος Επιτρόπου) και από το ΕΜΠ στο ερευνητικό πρόγραμμα «Ιστορικά Μεταλλεία στο Αιγαίο 19ος-20ος αιώνας» (Ν.Μπελαβίλας, Λ. Παπαστεφανάκη, Α.Ζ. Φραγκίσκος, Δ.Μαυροκορδάτου, Μ. Μπαλοδήμου).

Οι μελέτες έχουν δημοσιευθεί στο «Ιστορικά Μεταλλεία στο Αιγαίο 19ος-20ος αιώνας, Πρακτικά Επιστημονικού Συνεδρίου», Μήλος 2003, ΠΙΟΠ, Αθήνα 2005 και στο «Ορυχεία στο Αιγαίο-Βιομηχανική Αρχαιολογία στην Ελλάδα», Εκδόσεις Μέλισσα, Αθήνα 2009.

· Η μελέτη του ΙΓΜΕ: «Καινοτόμες Τεχνολογικές – Τεχνικές Καταγραφής & Αξιοποίησης Απορριμμάτων Μεταλλευτικής και Μεταλλουργικής Βιομηχανίας & Εγκαταλειμμένων Δημοσίων Μεταλλείων. Πιλοτικές Εφαρμογές», Επιχειρησιακό Πρόγραμμα «Ανταγωνιστικότητα», Γ’ Κ.Π.Σ.

ΝΙΚΟΣ ΜΠΕΛΑΒΙΛΑΣ: Η άναρχη τουριστική ανάπτυξη δεν είναι λύση

Ο επίκουρος καθηγητής Πολεοδομίας του Μετσόβειου προτείνει ως παραδειγματικές λύσεις τις περιπτώσεις του Λαυρίου και της Ερμούπολης

Το Παλατάκι, συνολικά ως ολοκληρωμένο μεταλλευτικό συγκρότημα με τις εγκαταστάσεις, τις στοές και το γύρω τοπίο είναι ένα από τα πλέον σημαντικά βιομηχανικά-μεταλλευτικά συγκροτήματα της Ανατολικής Μεσογείου, που μπορεί να προσφέρει πολύ περισσότερα στον τόπο με μια ήπια τουριστική ανάπτυξη που θα σέβεται και θα αναδεικνύει το μνημείο, παρά με μια άναρχη ανάπτυξη, που εν τέλει μπορεί να υποβαθμίσει τον τόπο, τονίζει ο επίκουρος καθηγητής Πολεοδομίας του Εθνικού Μετσόβειου Πολυτεχνείου Νίκος Μπελαβίλας.

Η συνέντευξη στην Ειρήνη Κοντογεωργίου

- Κύριε Μπελαβίλα, με βάση τα διεθνή επιστημονικά κριτήρια, πώς θα χαρακτηρίζατε το συγκεκριμένο συγκρότημα/μνημείο;

«Κατά τη γνώμη μου το μεταλλευτικό συγκρότημα της Θάσου, με τα κτίρια, τις εγκαταστάσεις του, τις στοές και το τοπίο γύρω του,  είναι από τα πλέον σημαντικά βιομηχανικά-μεταλλευτικά συγκροτήματα τα οποία διασώζονται ακέραια στην ιστορική τους μορφή στην Ανατολική Μεσόγειο. Σε εθνικό επίπεδο ανήκει στην ενότητα των κορυφαίων μνημείων βιομηχανικής αρχαιολογίας μεταλλείων-ορυχείων μαζί  με τον εναέριο σιδηρόδρομο και τα σμυριδωρυχεία Απειράθου-Κορώνου της Νάξου, το θειωρυχείο στο Παλιόρεμμα της Μήλου, τα μεταλλεία σιδήρου στο Μέγα Λειβάδι και Κουταλά της Σερίφου και το Λαύριο.
Σύμφωνα με τις διεθνείς χάρτες του ICOMOS τη Διεθνή Χάρτα για τη Βιομηχανική Κληρονομιά του Nizhny Tagil (2003) και τις προδιαγραφές του TICCIH (The International  Committee for the Conservation of the Industrial Heritage) το μεταλλευτικό συγκρότημα της Θάσου συγκροτεί όσον αφορά την ακεραιότητα, την αυθεντικότητα, τη μοναδικότητα σε εθνικό επίπεδο και ίσως σε περιφερειακό ένα πλήρες μνημείο άξιο προς διάσωση και προστασία.  Αυτό φαίνεται και από τις επάλληλες κηρύξεις του από το ΥΠΠΟ».

- Ικανοποιεί όρους αξιοποίησης/αναβάθμισης μνημείων όπως π.χ. το Γεω-Μεταλλευτικό, Ιστορικό και Περιβαλλοντικό Πάρκο της Σαρδηνίας ή Το Τεχνολογικό-Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου;

«Με τα πιο πάνω δεδομένα ικανοποιεί πλήρως τους όρους αξιοποίησης/αναβάθμισης στις κατευθύνσεις που έχουμε από τα άλλα αντίστοιχα παραδείγματα στο Λαύριο, στη Σαρδηνία (Ιταλία), στη Μάντσα (Ισπανία), στην Ίντρια (Σλοβενία), στο Ρουρ (Γερμανία), στο Λε Κρεσώ (Γαλλία), στο Αίρον Μπριτζ (Μεγάλη Βρεττανία). Αυτό που πρέπει να τονιστεί είναι η ανάγκη διατήρησής του και ανάδειξής του ως ενότητας, κτιρίων, εγκαταστάσεων, στοών και τοπίου. Σε τέτοιες περιπτώσεις θεωρείται προβληματική η αποσπασματική ανάδειξη και απαράδεκτος ο «τεμαχισμός» του συγκροτήματος. Ειδικά στην περίπτωση των Λιμεναρίων το Κτίριο Διοίκησης της Spiedel παίζει κεντρικό ρόλο στην κατανόηση όλου του βιομηχανικού-μεταλλευτικού συμπλέγματος. Ταυτόχρονα αποτελεί εμβληματικό δείγμα της  αρχιτεκτονικής των κτιρίων διοίκησης και των διευθυντικών επαύλεων στις μεταλλευτικές αποικίες των νησιών του Αιγαίου. Στις 130 περίπου ενότητες ανάλογων μνημείων του Αιγαίου σώζονται μόλις τρεις περιπτώσεις τέτοιων κτιρίων. Η Έπαυλις-Διοικητήριο Σερπιέρι της Γαλλικής Εταιρείας Μεταλλείων Λαυρίου, η  Έπαυλις-Διοκητήριο Γκρώμμαν της Εταιρείας Σέριφος-Σπηλιαζέζα στο Μέγα Λειβάδι Σερίφου και το «Παλάτι» της Spiedel στα Λιμενάρια της Θάσου».

- Τί θα μπορούσε να αποφέρει η σύμφωνη με τα διεθνή/ευρωπαϊκά πρότυπα αξιοποίησή του στην τοπική κοινωνία;

«Δεν χρειάζεται επιστημονική γνώση για να αντιληφθεί κανείς την τεράστια ποιοτική διαφορά ανάμεσα αφ’ ενός στα παραδείγματα που αναφέρθηκαν πιο πάνω, τα οποία έχουν αναζωογονήσει κοινότητες και πόλεις, τις έχουν αναδείξει διεθνώς και έχουν οδηγήσει σε μία αρμονική με την ιστορία και το περιβάλλον κοινωνική ανάπτυξη και στα άλλα παραδείγματα προς αποφυγή, αυτά της άναρχης τουριστικής ανάπτυξης. Μίας ανάπτυξης η οποία βυθίζει τους τόπους στη διεθνή απαξίωση και διαρκή υποβάθμιση».

- Πώς θα χαρακτηρίζατε την παραχώρησή του σε ιδιώτη για εκμετάλλευσή του ως ξενοδοχειακή μονάδα στο πλαίσιο του μεσοπρόθεσμου; Μπορεί κατά τη γνώμη σας μια τέτοια παραχώρηση να νομιμοποιηθεί λόγω πιθανού κινδύνου κατάρρευσής του;

«Η ήπια τουριστική ανάδειξη του κτιρίου είναι συμβατή στο πλαίσιο ανάπτυξης ενός υπαίθριου μουσείου (open air museum) , ενός γεωπάρκου η/και ενός  μεταλλευτικού αρχαιολογικού πάρκου όπου το «Παλάτι» συνεχίζει να κατέχει τον βασικό εκπαιδευτικό, μουσειολογικό και ιστορικό ρόλο.

Η παραχώρηση του για μία κερδοσκοπική δραστηριότητα η οποία το απομονώνει από τα υπόλοιπα μνημεία και κατάλοιπα ουσιαστικά το θέτει σε άμεσο κίνδυνο. Η απουσία ενιαίου σχεδιασμού για το μέλλον του χώρου και για την συνολική επιστημονική αντιμετώπιση του ζητήματος της ανάδειξης του, δείχνει μάλλον διάθεση λεηλασίας ενός ελκυστικού αρχιτεκτονήματος με μοναδικό στόχο την άντληση άμεσου κέρδους από αυτό.

Το επιχείρημα της παραχώρησης λόγω του κινδύνου κατάρρευσης, αντιλαμβάνεται κανείς ότι μας οδηγεί σε επικίνδυνες ατραπούς. Μνημεία κλασικά, ελληνιστικά, βυζαντινά και νεώτερα κινδυνεύουν με κατάρρευση εδώ. Αλλά όχι μόνον εδώ. Και στην Ιταλία, στη γειτονική Τουρκία, στη Συρία, στην Αίγυπτο. Ας φανταστούμε τι θα συμβεί αν ο όρος της στατικής επάρκειας αρχίσει να τίθεται ως κριτήριο προκειμένου να αποφασίζουν οι εθνικές κυβερνήσεις την πώληση τους ή όχι!»

- Ποιες κινήσεις από πλευράς τοπικής κοινωνίας θα προτείνατε για την άμεση προστασία του κατ’ αρχήν και την αξιοποίησή του σε δεύτερο χρόνο;

«Ότι σώθηκε στο Λαύριο, στην Ερμούπολη αλλά και σε όλη την Ελλάδα– όλα αυτά που μας κάνουν σήμερα υπερήφανους μέσω της ανάδειξης τους – σώθηκε χάρη στο πάθος και την ιστορική συνείδηση των τοπικών κοινωνιών. Από τις δύο αυτές πόλεις αξίζει να διδαχθούμε καθώς διέσωσαν τα μνημεία τους μέσα στις συνθήκες της κατάρρευσης και της αποβιομηχάνισης το 1990-1994, μέσα σε ένα άγριο σκηνικό φτώχειας και απολύσεων, με τοπικά ποσοστά ανεργίας που άγγιζαν το 50% λόγω της παύσης λειτουργίας των εργοστασίων. Στο μεν Λαύριο οι κάτοικοι τη στιγμή της πώλησης του κεντρικού  εργοστασίου των 250 στρεμμάτων και των 41 κτιρίων της Γαλλικής Εταιρείας σε ιδιώτες, κατέλαβαν τον χώρο, έκλεισαν τις πύλες, διέσωσαν τα αρχεία και τα μηχανήματα. Μετά από μία μεγάλη κινητοποίηση που διήρκεσε δύο χρόνια, το ΥΠΠΟ εξαγόρασε τον χώρο και τον παραχώρησε στο ΕΜΠ. Σήμερα εκεί έχουμε το καλύτερο  ζωντανό μνημείο βιομηχανικής αρχαιολογίας στην Ελλάδα, το Τεχνολογικό-Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου. Στην Ερμούπολη ο Δήμος παρακινούμενος από τις δράσεις των τοπικών λογίων, δέσμευσε τα εργοστάσια Κατσιμαντή, Αναιρούση, Κορνηλάκη και Βελισσαρόπουλου. Τα εξαγόρασε σταδιακά με ευρωπαϊκά και εθνικά κονδύλια. Σήμερα σε αυτά λειτουργούν το Βιομηχανικό Μουσείο Ερμούπολης με τα εργαστήρια του και τις συλλογές του όπως και η βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου Αιγαίου».

Η ερώτηση του Μιχάλη Τρεμόπουλου στην Ευρωβουλή

Στις 10 Μαρτίου 2010 ο ευρωβουλευτής Μιχάλης Τρεμόπουλος καταθέτει ερώτηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με θέμα την προστασία του μνημείου. Η ερώτηση έχει ως εξής:

«Θέμα: Προστασία αρχιτεκτονικού – μεταλλευτικού μνημείου στη Θάσο

Το κτίριο με το προσωνύμιο «Παλατάκι» κτίστηκε το 1903 στα Λιμενάρια της Θάσου, από το Γερμανού επιχειρηματία εξορύξεων F. Speidel και σε σχέδια του  ιταλού αρχιτέκτονα Pietro Arigoni. […]Το συγκρότημα λειτούργησε μέχρι το 1962 και σώζεται σήμερα σε σχετικά καλή κατάσταση.Παρά τις μελέτες και παρεμβάσεις του ΙΓΜΕ κατά τις τελευταίες δεκαετίες, το αρχιτεκτονικό μνημείο παραμένει ουσιαστικά απροστάτευτο και κινδυνεύει με άμεση κατάρρευση λόγω διάβρωσης του εδάφους κάτω από τα θεμέλιά του. Τοπικοί σύλλογοι και οικολογικές οργανώσεις κάνουν έκκληση για τη διάσωσή του και τη μετατροπή του σε μεταλλευτικό μουσείο, κέντρο οικοτουρισμού και κέντρο περιβαλλοντικής εκπαίδευσης.

Ερωτάται η Επιτροπή:

1. Τι μέτρα προτίθεται να λάβει ώστε το «Παλατάκι» Λιμεναρίων Θάσου να προστατευτεί και να αναδειχθεί μαζί με τα μεταλλευτικά μνημεία της ευρύτερης περιοχής, ως μνημειακό σύνολο ευρωπαϊκής και διεθνούς σημασίας;

2. Είναι δυνατό στα μέτρα αυτά να περιληφθεί και η ενθάρρυνση της διακρατικής συνεργασίας Γερμανίας – Ελλάδας για την ανάδειξη του μνημείου ως «συμβόλου» καλών σχέσεων των δύο χωρών, σε αντιστάθμιση και των πρόσφατων αντιμαχιών που προκάλεσε στην κοινή γνώμη των δύο χωρών η πρόσφατη δημοσιονομική κρίση στην Ελλάδα;»

Η απάντηση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή έρχεται στις 7 Μαϊου 2010. Αφού διευκρινίζει πως η ίδια δεν έχει αρμοδιότητα άμεσης παρέμβασης, σημειώνει ότι: «[…] μέσω του προγράμματος πολιτισμού της η Επιτροπή ενθαρρύνει τη συνεργασία μεταξύ των πολιτιστικών παραγόντων από διάφορα κράτη μέλη, οι οποίοι δραστηριοποιούνται στον τομέα της πολιτιστικής κληρονομιάς, παραδείγματος χάριν με την εκτέλεση έργων που αποσκοπούν στην προβολή χώρων με πολιτιστική σημασία ή στην ανάπτυξη δεξιοτήτων, υπό τον όρο ότι πληρούνται τα κριτήρια και οι προϋποθέσεις που αναφέρονται στον οδηγό προγραμμάτων […]».

Σε επικοινωνία μας με το Γραφείο Τύπου των Οικολόγων Πράσινων (1/12/2011), σχετικά με την πλήρωση των  συγκεκριμένων κριτηρίων και προϋποθέσεων, η απάντηση ήταν η εξής (οι υπογραμμίσεις δικές μας):

«Για το συγκεκριμένο μνημείο υπάρχουν πράγματι προϋποθέσεις ένταξης σε συγκεκριμένα προγράμματα πολιτιστικού προσανατολισμού, όπως και συνεργασίας με πολιτιστικούς παράγοντες από διάφορα κράτη μέλη. Δυστυχώς, αυτό που δεν έχει υπάρξει μέχρι σήμερα είναι το ενδιαφέρον από κάποιον Ελληνικό εθνικό ή τοπικό φορέα της τοπικής αυτοδιοίκησης (Δήμο ή Περιφέρεια), ώστε να αναλάβει την πρωτοβουλία και να ετοιμάσει κάποια σχετική αίτηση! Ως Οικολόγοι Πράσινοι, εργαζόμαστε πάνω σε μια πρόταση που επιδιώκει να εξασφαλίσει χρηματοδότες, με τη βοήθεια και των Γερμανών Πράσινων, από ξένα δημόσια ιδρύματα κυρίως, αλλά και τους απογόνους της οικογένειας Speidel, με στόχο να αποτελέσει το Παλατάκι μνημείο ελληνογερμανικής φιλίας και συνεργασίας, αλλά και μουσείο του Θασιακού και Μεσογειακού περιβάλλοντος. Και αυτό επειδή γνωρίζουμε τα σχέδια προώθησης της ξενοδοχειακής αξιοποίησης του χώρου από ιδιώτη. Ωστόσο, χωρίς το ενδιαφέρον του Δήμου Θάσου και της Περιφέρειας Αν. Μακεδονίας και Θράκης ακόμη και αυτό είναι δύσκολο έως αδύνατο.

Είναι χαρακτηριστικό ότι εκτός από εσάς και ορισμένες τοπικές περιβαλλοντικές και πολιτιστικές οργανώσεις, κανένας φορέας της τοπικής αυτοδιοίκησης δεν έδειξε ενδιαφέρον για την πρωτοβουλία του Μ. Τρεμόπουλου να φέρει το θέμα στο ευρωκοινοβούλιο»

Πηγή: Εφημερίδα Εβδόμη

..