Ο Ζερεφός για την αγωνία του πλανήτη

Συνέντευξη του διεθνούς φήμης καθηγητή

Η γνώμη ενός έγκριτου και καλοπροαίρετου «αστού οικολόγου» πάντα μετράει. Εμείς θα προσθέταμε στις διαπιστώσεις, με τις περισσότερες των οποίων συμφωνούμε άλλωστε, την ανάγκη πολιτικής πίεσης και δράσης, αφού οι μέχρι τώρα θεσμικές μέθοδοι, π.χ δράση ΟΗΕ, δεν απέδωσαν.
Νίκος Τακόλας, μέλος της Ομάδας Ενεργειακού, της ΟΑ

Γνωριμία: Ο κ. Ζερεφός έλαβε το Δίπλωμα Συμμετοχής στο Νόμπελ Ειρήνης 2007, μαζί με τον συνάδελφό του, Αλκιβιάδη Μπάη και άλλους επιστήμονες από όλο τον κόσμο, μέλη της Επιτροπής του ΟΗΕ για την Κλιματική Αλλαγή IPCC. Το Νόμπελ μοιράστηκe η επιτροπή με τον τ. Αντιπρόεδρο Αλ Γκορ. Το έργο της επιτροπής καλύπτει μια μακρά περίοδο που ξεπερνά τα 20 χρόνια.

Στα μέσα της δεκαετίας του ‘80 έγινε η περίφημη Επιτροπή για την Αραίωση του Όζοντος και διάφορες άλλες Επιτροπές υπό την αιγίδα του Παγκόσμιου Μετεωρολογικού Οργανισμού (WMO) και του Προγράμματος Περιβάλλοντος του ΟΗΕ. Τότε αρχίζει και η εμπλοκή του με το μεγάλο ζήτημα της σχέσεως αραίωσης του όζοντος και των αλλαγών στο κλίμα, καθώς επίσης και αλλαγών στην υπεριώδη ηλιακή ακτινοβολία.

Το 1987 υπογράφεται το Πρωτόκολλο του Μόντρεαλ και αρχίζουν οι επιστημονικές εκτιμήσεις αναθεώρησης του Πρωτοκόλλου του Μόντρεαλ υπό τον Δρα Watson. Στη δεκαετία του 90 ο Δρ. Watson μεταπηδά στη νεοϊδρυθείσα Διακυβερνητική Επιτροπή για την Κλιματική Αλλαγή. Το 1997 υπογράφεται το Πρωτόκολλο του Κυότο, με τα γνωστά προβλήματα που είχε μετέπειτα

Σε όλη τη μακρά πορεία της ομάδας του κ. Ζερεφού, στο Εργαστήριο Φυσικής της Ατμόσφαιρας στο ΑΠΘ, δημοσιεύθηκαν δεκάδες επιστημονικές εργασίες και έγιναν σπουδαία διεθνή Συμπόσια, Συνέδρια και επιστημονικές συναντήσεις.

κ. Ζερεφός: Ο 20ός αιώνας ήταν η «ανθρωπόκαινη» περίοδος του πλανήτη Γη, γιατί στη διάρκειά του ο άνθρωπος ανταγωνίστηκε τη φύση

Για την κατάσταση περιβάλλοντος στη χώρα μας: Η κακοδαιμονία της Ελλάδος στα ζητήματα του περιβάλλοντος έγκειται στο ότι όλοι προσπαθούν να εκμεταλλευτούν τους φυσικούς της πόρους χωρίς να υπολογίζουν το περιβαλλοντικό κόστος. Ο Μαχάτμα Γκάντι είπε ότι «η γη μπορεί να τους θρέψει όλους αλλά δεν μπορεί να τους ικανοποιήσει όλους» είναι, νομίζω, ένα από τα πιο σοφά ρητά, μετά το περίφημο ρητό του Ιπποκράτους «Κάλλιον εστί προλαμβάνειν ή θεραπεύειν». Η κακοδαιμονία λοιπόν έχει σχέση με την αλλαγή των χρήσεων γης και την κατάχρησή τους, όπως και των υδάτινων πόρων. Αυτά είναι αποτέλεσμα έλλειψης παιδείας και περιβαλλοντικής ηθικής στη χώρα μας.

Ποιος είναι ο υπ΄ αριθμόν ένα παράγοντας ρύπανσης στην Ελλάδα: Η διατάραξη του υδρολογικού κύκλου στη Μεσόγειο. Η διατάραξη αυτή έχει οδηγήσει σε σημαντική αύξηση της ξηρασίας του εδάφους σε όλο τον κόσμο και ιδιαίτερα στη Μεσόγειο.

Για την ερημοποίηση: Η εικόνα της Ελλάδος για το 2100 είναι ότι θα κινδυνεύσουν από ερημοποίηση ορισμένα νησιά του Αιγαίου και η ΝΑ Πελοπόννησος. Βεβαίως, το ζήτημα του ύδατος θα λυθεί ούτως ή άλλως π.χ με αφαλάτωση και επομένως ο κίνδυνος της ερημοποίησης στην πραγματικότητα δεν θα υπάρχει. Όχι μόνον η Ελλάδα το 2100 αλλά και ολόκληρη η ανατολική Μεσόγειος κινδυνεύει από την ερημοποίηση. Πρέπει να σημειωθεί εδώ ότι δεν κινδυνεύουν όλες οι περιοχές εξίσου από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας η οποία συνεχίζεται με ρυθμό περίπου 2 χιλιοστών το έτος. Στη Μεσόγειο ο ρυθμός αυτός διαφοροποιείται από τις κινήσεις του φλοιού της γης σε αυτή τη σεισμογενή περιοχή του πλανήτη.

Για τα πυρηνικά: Πώς πρέπει να αντιδράσει η Ελλάδα στην πρόθεση δημιουργίας νέου εργοστασίου από την Αλβανία και την Ιταλία κοντά στα ελληνικά σύνορα;Τα πυρηνικά απόβλητα είναι πανάκριβα και επικίνδυνα σήμερα και επομένως η λύση είναι οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και η εξάρτηση από το φυσικό αέριο προς το παρόν. Δεν νομίζει πάντως ότι η Ελλάδα μπορεί να αντιδράσει ουσιαστικά στη δημιουργία νέων πυρηνικών εργοστασίων στις γειτονικές χώρες.

Για το Υπουργείο Περιβάλλοντος: Ένα ξαφνικό Υπουργείο Περιβάλλοντος, χωρίς να συνδέεται με μια σοβαρή μελέτη και με τους απαραίτητους συνδέσμους με όλα τα άλλα Υπουργεία, είναι πρόωρο. Θα έπρεπε να προηγηθεί μια ανεξάρτητη Αρχή.

Συμμετοχή στη ρύπανση του κατασκευαστικού τομέα: Ο κατασκευαστικός τομέας ευθύνεται για το 30% τουλάχιστον των εκπομπών των αερίων του θερμοκηπίου. Η βιοκλιματική αρχιτεκτονική, η «πράσινη» αρχιτεκτονική, θα είναι τα ζητούμενα στις δεκαετίες που έρχονται.

Για το μέλλον: Ο 21ος αιώνας θα χαρακτηρισθεί από την επαναφορά της ευρείας χρήσης εναλλακτικών καυσίμων. Θα είναι ο αιώνας χωρίς πετρέλαιο και κάρβουνο, ένας αιώνας με καθαρότερο περιβάλλον, ίσως ο αιών του υδρογόνου. Ο καύσωνας του 2003 θα είναι ψύχος το 2100, ενώ τα ακραία καιρικά φαινόμενα θα πληθύνουν. Οι αλλαγές που απαιτούνται στο ενεργειακό μοντέλο της Ελλάδας είναι σημαντικές και το Αιγαίο είναι περιοχή από τις λίγες στον κόσμο που διαθέτουν πλούσιες ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και δεν βρίσκει το λόγο γιατί τα νησιά μας θα πρέπει να τροφοδοτούνται με ρεύμα είτε από την ενδοχώρα ή τοπικά καίγοντας πετρέλαιο.

Συμβουλές στη νεολαία: Αν ο καθένας εξοικονομήσει ενέργεια, σκουπίδια και νερό, μπορούμε να μειώσουμε τις εκπομπές μας στα αέρια του θερμοκηπίου παγκοσμίως μέχρι και 15%. Επομένως αξίζει τον κόπο όταν βγαίνουμε από το δωμάτιο να κλείνουμε το φως, όταν βλέπουμε το νερό να τρέχει να το κλείνουμε και όταν μπορούμε να ανακυκλώσουμε σκουπίδια να το κάνουμε. Υπάρχουν και κυβερνήσεις σοβαρές όπως και λαοί οι οποίοι συλλογικά είναι συνειδητοποιημένοι και εξοικονομούν ενέργεια, σκουπίδια, νερό και γενικά τους φυσικούς πόρους.

Υπάρχει δυνατότητα αναστροφής;: Ασφαλώς αλλά θα πρέπει το ενεργειακό μοντέλο των επόμενων χρόνων να αλλάξει. Ο μόνος τρόπος για να αναστρέψουμε την εξέλιξη αυτή είναι να πείσουμε τους αφυπνιζόμενους γίγαντες Κίνα και Ινδία, για να μη μετατραπεί η γη σε «gas chamber» με το οικουμενικό «greenhouse”, να μην κάνουν τα λάθη που κάνουμε εμείς. Έχει κατ’ επανάληψη τονίσει ότι η συμβολή της ΕΕ στις συνολικές εκπομπές των αερίων του θερμοκηπίου μετά από 10 χρόνια περίπου, θα περιορισθεί μόλις στο 10 περίπου τοις εκατό των συνολικών εκπομπών. Επομένως η Ευρώπη από μόνη της δεν μπορεί να σταθεροποιήσει το κλίμα, ό,τι μέτρα και να πάρει.

Πηγή: Τεχνογράφημα, Σεπτεμβρίου 2008
Το Περιοδικό του ΤΕΕ, Κεντρ. Μακεδονίας

2 Responses to “Ο Ζερεφός για την αγωνία του πλανήτη”

  1. viosakis says:

    ΚΑΘΕ ΤΕΤΟΙΑ ΜΑΡΤΥΡΙΑ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥΤΙΜΗ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ,ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ ΜΑΣ
    ΚΑΙ ΚΥΡΙΩΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΙΛΟΥΣ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΧΟΥΝ ΠΕΙΣΘΕΙ ΚΑΙ ΔΕΝ ΑΝΗΣΥΧΟΥΝ
    ΓΙΑ ΤΟ ΚΛΙΜΑ ΠΟΥ ΑΛΛΑΖΕΙ
    ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΕΡΧΟΜΕΝΗ ΔΡΑΜΑΤΙΚΗ ΑΛΛΑΓΗ ΤΟΥ ΤΡΟΠΟΥ ΖΩΗΣ.

  2. Τάσος says:

    Όλα καλά, αλλά όχι και νομπελίστας βρε παιδιά…

    http://greekuniversityreform.wordpress.com/2008/06/04/nobelistes/